Chiếc Lư Đồng Mắt Cua – Việt Nam Danh Tác (Bìa Cứng)

Tác giả: Nguyễn Tuân

GIỚI THIỆU TÁC PHẨM

Tùy bút “CHIẾC LƯ ĐỒNG MẮT CUA“, theo lời tự bạch của cụ Nguyễn Tuân, “không phải một tập phóng sự về nhà hát và cũng không phải một thiên nhật ký ghi lại đủ một thời kì khủng hoảng tâm thần”, để rồi khiến ông băn khoăn “có lẽ… cũng lại chỉ là những trang tùy bút chép lại một ít tâm trạng tôi trong những ngày phóng túng hình hài”. Những ngày mươi năm cũ, những năm 30 của thế kỉ XX nhiều sóng gió. Tái bản “CHIẾC LƯ ĐỒNG MẮT CUA” trong tủ sách “Việt Nam danh tác” của Nhã Nam, người giới thiệu và biên soạn trung thành với bản in lần đầu của tác giả tại nhà xuất bản Hàn Thuyên năm 1941.

Câu chuyện bắt đầu ở xứ Thanh Hóa, theo chuyến tàu Nam tiến nhưng giữa đường dừng lại ở Vinh, rồi cơ man đôi chuyện khiến nhân vật chính xưng “tôi” (có thể hiểu là Nguyễn Tuân) phải trở về, bao năm trời phóng túng “lấy đêm làm ngày”. “Tôi” đăng trình Hà Nội làm lại cuộc đời mà vẫn quẩn quanh trong vòng lụy tục. Là tự truyện, kể về đời sống cá nhân, lại thêm những chắp vá cảnh sắc đều là hồi ức được đánh thức bởi cái giật mình trong đêm; chính những ký ức, những chiêm nghiệm khi đã trải qua với đủ nguồn cơn cuộc sống, chiêm nghiệm cuộc đời mà mọi cái nhìn, mọi suy nghĩ và nhận định của cụ Nguyễn Tuân đều trở nên sâu sắc và lắng đọng, bí mật hội tụ và khai mở các chân trời quá vãng của “suốt một quãng giao thời”.

Không ngoa khi nói “CHIẾC LƯ ĐỒNG MẮT CUA” là tác phẩm khó đọc. Nó khó đọc vì là tự truyện, không có cao trào, không tập trung vào cốt truyện, là dòng hồi tưởng một phần; nó còn khó đọc bởi lớp từ cụ Nguyễn dùng, lớp từ cổ và độc đáo đến lạ. Người đọc phải gật gù, thật không hổ danh là “phù thủy ngôn từ”. Chúng ta được làm quen với cụ Nguyễn Tuân qua “Chữ người tử tù” trong “Vang bóng một thời” năm lớp 11, chúng ta gặp lại cụ trong những ngày tháng học 12 gánh nặng thi cử, chúng ta biết danh cụ là “phù thủy ngôn từ”; nhưng để cảm nhận rõ nét và trọn vẹn nhất một tác phẩm của cụ Nguyễn Tuân, thì “CHIẾC LƯ ĐỒNG MẮT CUA” là một lựa chọn tuyệt vời. Tác phẩm được chắp bút bởi cách tiếp cận lịch duyệt, bằng một tình yêu tha thiết cháy bỏng với những giá trị văn hóa, những con người, tình đời bị lung lạc, phôi pha trong cuộc biến thiên của đất nước và thời cuộc. Tài hoa lịch duyệt, kiêu bạc mà hết mực chân tình đó đã làm nên phong cách văn chương Nguyễn Tuân, đánh dấu vị thế hàng đầu của ông trong lịch sử văn học Việt Nam hiện đại.