Con Đường Chuyển Hóa Ứng Dụng Bát Chánh Đạo Trong Cuộc Sống

Tác giả: Thích Nhật Từ

Bát Chánh Đạo là giáo lý căn bản của Đạo Phật, là giải pháp tâm linh quan trọng được Đức Phật Thích Ca khám phá và truyền bá. Bất kỳ lĩnh vực nào, từ chính trị, kinh tế, xã hội, văn hóa, giáo dục… ở cấp độ quốc tế, quốc gia, cộng đồng, gia đình và cá nhân, đều có thể áp dụng Bát Chánh Đạo.

Bát Chánh Đạo hay Tám Chánh Đạo được chia làm ba trụ cột. Trụ cột trí tuệ gồm có: chánh tri kiến và chánh tư duy. Trụ cột đạo đức gồm có: chánh ngữ, chánh nghiệp, chánh mạng và chánh tin tấn. Trụ cột thiền định gồm có: chánh niệm và chánh định.

Chánh tri kiến là tầm nhìn chân chính, nhận thức chân chính về thế giới, nhân sinh, xã hội, qui luật nhân quả.

Chánh tư duy là suy nghĩ chân chánh, suy nghĩ phù hợp với qui luật nhân quả, tư duy phù hợp đạo đức; tư duy tích cực, hướng thượng, có giá trị và mang lại lợi ích cho mình và mọi người.

Chánh ngữ bao gồm lời nói chân thật, chân chánh; lời nói hòa hợp, hòa giải; nói lời lịch sự, dễ nghe; lời nói hữu ích và có giá trị.

Chánh nghiệp là hành động chân chánh, hành động đạo đức bao gồm không giết người, bảo vệ hòa bình; không trộm cắp, tôn trọng sở hữu; không ngoại tình, chung thủy vợ chồng.

Chánh mạng là lập nghiệp chân chánh, nghề nghiệp chân chính; không dùng thủ đoạn, kế tà trong lập nghiệp và mưu sinh.

Chánh tinh tấn là siêng năng chân chánh, nỗ lực dẹp bỏ những điều xấu ác và trau dồi thiện pháp.

Chánh niệm là làm chủ tâm niệm, ức niệm chân chánh, ghi nhận chính xác mọi thứ đang diễn ra, từ tâm ý đến thân thể và hành vi. Chính niệm đơn giản nhất là sự làm chủ tâm, làm chủ cảm xúc, làm chủ thái độ và hành động.

Chánh định là an trụ tâm chân chánh, tập trung tâm ý. Đó là sự huấn luyện tâm thức, trên nền tảng ba yếu tố thiện không tham, không sân, không si.

Trong ba trụ cột của tám chánh đạo, trụ cột quan trọng nhất là trí tuệ. Ai đạt chánh tri kiến thì đồng thời có chánh tư duy. Có chánh tri kiến và chánh tư duy thì có đạo đức và thiền định, để trải nghiệm hạnh phúc trọn vẹn trong đời.